Recent rustte het food contractlab Lavetan in Turnhout een nieuw microbiologisch en serologisch laboratorium voor analyse van drinkwater en non-alcoholische dranken uit met een gevanceerd klimaatbeheersings- en monitoringssysteem. Wetenschappelijk verantwoordelijke Katrijn Verbeek spreekt van een soepele installatie en heldere resultaten.

Leendert van der Ent | Fotografie: Marco Velliga

“We zijn goed gestart”, stelt Katrijn Verbeek van Factory of the Future Award-winnaar Lavetan tevreden vast. “We doen in dit nieuwe laboratorium het hele proces van filtratie, enting, incubatie tot aflezing van de resultaten”, zegt ze. “Alles werkt zoals we hoopten, zodat we hier in de groeiende vraag naar bepalingen kunnen voorzien.” Sinds 2020 maakt Lavetan deel uit van de GBA Groep die ook vestigingen in Duitsland, Oostenrijk, Finland en Polen heeft. De chemische analyses gingen van België naar Duitsland, maar daar kreeg Lavetan de salmonella-serotyperingen voor alle andere landen voor terug.

Online visualisaties via dashboards maken preventief ingrijpen mogelijk
Katrijn Verbeek

Resultaat gewaarborgd

Klimaatbeheersing en monitoring zijn essentieel in een laboratorium voor microbiologische analyse waarin bacteriën worden opgekweekt. Daarvoor gelden allerlei strenge ISO-normen, die onder andere bepalen dat dit binnen strikte temperatuurgrenzen moet gebeuren. Dit vraagt nogal wat van een systeem dat volautomatisch moet kunnen functioneren in een lab met 200 sensoren van broedstoven, warmwaterbaden, koelkasten en vriezers. Naast continue monitoring is ook het vermogen om snel in te grijpen nodig wanneer de omstandigheden buiten de specificaties dreigen te lopen. De kwaliteit van de analyseresultaten moet te allen tijde gewaarborgd blijven. Daarnaast moet dit ook worden gelogd en moeten meldingen met minimale tijdsinvestering op te volgen zijn. Verbeek: “Het Captos laboratorium klimaatbeheersings- en monitoringsysteem waar wij voor kozen, houdt naast de temperatuur ook andere fysische grootheden zoals CO2-gehalte, druk en relatieve vochtigheid bij. De installatie in Turnhout door Bitos verliep probleemloos en ook over gebruiksgemak en service hebben we geen klagen. We kunnen altijd terecht voor advies over benutting van de functionaliteiten. Daaruit blijkt vaak dat er veel meer kan dan we dachten.”

Dat maakt het leven voor de laborant toch weer iets gemakkelijker
Katrijn Verbeek

Mee-evolueren

Eén van de redenen voor de keuze was dat Captos de data voor aansturing van het systeem via verschillende manieren kan inzamelen: via bekabelde apparatuur, Wifi en 4G. Verbeek: “Dat betekent dat de samples die we bij klanten ophalen aan een ononderbroken monitoring onderworpen kunnen blijven. Stel dat de chauffeur zijn koeling vergeet in te stellen, dan volgt er tijdig een alarm om in te grijpen. Dit garandeert dat de omstandig- heden binnen de normen blijven.” Meer in het algemeen, geeft Verbeek aan, wekt leverancier Bitos het vertrouwen dat het haar systeem laat mee-evolueren met nieuwe vereisten. “De meeste andere systemen bieden niet zoveel functionaliteit, maar Bitos voegt nog steeds nieuwe functionaliteiten aan Captos toe.” De toevoeging van 4G is daarvan maar één voorbeeld. Een ander voorbeeld zijn de ‘holiday settings’; die functie zorgt ervoor dat de alarmen op ingestelde feestdagen automatisch per SMS worden doorgegeven. Verbeek: “Daarvoor hoef je verder niets te doen; dat maakt het leven voor de laborant toch weer iets gemakkelijker.”

Dashboard voor preventie

Datzelfde geldt ook voor de manier waarop de data worden gepresenteerd. Verbeek: “Voorheen waren er alleen alarmen die één iemand moest opvolgen. Nu krijgt iedereen online visualisaties op de werkvloer voorgeschoteld via een dashboard. Dat betekent bijvoorbeeld dat medewerkers kunnen zien dat de temperatuur van de warmwaterbaden begint op te lopen. Daardoor kunnen ze al ingrijpen voor er een alarm komt. Dit ingrijpen op basis van trends maakt preventieve actie mogelijk, wat productieverlies voorkomt.” ’s Avonds en in het weekend is het mogelijk de visualisaties en alarmen via smartphone of tablet binnen te krijgen. Dat maakt het niet alleen mogelijk om op afstand te bepalen of het om een echt probleem gaat of om één incidentele afwijkende meting, maar ook om van afstand een eventueel probleem af te handelen, aangezien elke sensor van afstand volledig instelbaar is.

Predictive maintenance

Captos beschikt verder over een rapportagemodule. Dagelijks geeft het systeem een overzichtje van de alarmen van de afgelopen dag. Het systeem geeft verder aan welke toestellen relatief veel alarmen genereren. “Dat is nuttige informatie voor predictive maintenance”, concludeert Verbeek.

Kalibratie & normen

• Lavetan voert microbiologische en serologische analyses uit voor de industriële dierproductie, de transformatiesector en de distributiesector. Het Captos systeem in de nieuwe laboratoriumruimte voldoet aan de eisen voor periodieke kalibratie en Bitos biedt een kalibratieservice aan conform de ISO-normen. Captos voldoet aan de 21 CFR part 11-richtlijn en is dan ook toepasbaar in de strengste kwaliteitsomgevingen zoals ISO 17025, ISO 15189, ISO 22000, GMP en GLP.

data-inzamelingcontractlaboratoriumdrinkwaterdrinkwateranalysesklimaatbeheersing